شنبه، 24 مهر 1400 | 9 ربيع الاول 1443
فهرست
Skip Navigation Links
جست‌وجوی سریع

مصوبات شوراي عالي حوزه‌هاي علميه - مصوبات سال 1389 شمسي


مصوبه 697 - ضوابط ساختار سازماني


جلسه 150 شوراي عالي حوزه‌هاي علميه، مورخ 19/8/1389

 

در راستاي اجراي بند 4-9 مصوبه 608 شوراي عالي حوزه‌هاي علميه و به منظور نظام‌بخشيدن به ساختار واحدهاي حوزوي و ايجاد هماهنگي در ساختار سازماني آنان و جلوگيري از گسترش غير ضروري ساختار حوزه‌هاي علميه، تعاريف و ضوابط تشكيلاتي واحدهاي حوزوي، به شرح ذيل تدوين مي‌گردد.

 
سياست‌ها
1. جلوگيري از توسعه كمي تشكيلات و ساختار واحدهاي حوزوي
2. كاهش سطوح سازماني، به منظور تسهيل در امر تصميم‌گيري
3. تجميع واحدهاي سازماني و كاهش تعداد پست‌هاي مديريتي
4. حذف واحدهاي غير ضروري از ساختار واحدهاي حوزوي
5. جلوگيري از افزايش پست‌هاي سازماني

 
تعاريف و اصطلاحات ساختاري و تشكيلاتي
1. واحد حوزوي:
سازمان مشخصي است كه بر اساس مصوبات شوراي عالي حوزه‌هاي علميه، ايجاد و اداره مي‌شود؛ مانند مراكز مديريت، مديريت حوزه‌هاي علميه استاني، مدارس، مراكز تخصصي و مؤسسات آموزش عالي.
2. واحد سازماني: به هر يك از اجزاي ساختار واحد حوزوي گفته مي‌شود كه در قالب يكي از انواع تشكل‌هاي سازماني(معاونت، دفتر، مديريت، اداره و ساير موارد مذكور در بندهاي بعدي اين ضوابط) عهده‌دار انجام‌دادن وظايف متجانس مي‌گردد و مرتبط با اهداف آن واحد حوزوي، سامان مي‌يابد.
3. ساختار سازماني: روابط ميان واحدهاي سازماني كه حدود اختيارات، سلسله مراتب، سطوح مديريتي و نحوه تقسيم و توزيع وظايف واحدها را نشان مي‌دهد و شامل شرح وظايف، نمودار سازماني و پست‌هاي سازماني است.
4. سطوح سازماني: به هر يك از رده‌هاي تشكيل‌دهنده سلسله مراتب سازماني گفته مي‌شود. بر اساس اين ضوابط، سطوح سازماني واحدهاي حوزوي، حداكثر چهار سطح است كه عبارت‌اند از:
4-1. بالاترين مقام واحد حوزوي
4-2. معاونت
4-3. دفتر - مديريت
4-4. گروه - اداره
5. ضوابط ساختاري: به معيارهايي گفته مي‌شود كه چگونگي توزيع وظايف، تعداد سطوح مديريتي و تعداد واحدهاي سازماني را تعيين مي‌كند.
6. واحد تابعه: واحدي است كه از نظر سياست‌ها، خط مشي‌ها، امور اداري و مالي و تشكيلاتي، تابع سازمان اصلي است و بر اساس ضوابط مصوب، تأسيس و اداره مي‌شود.

 
عناوين و تعاريف واحدهاي سازماني
1. معاونت:
آن سطح سازماني است كه پس از بالاترين مقام واحد حوزوي، عهده‌دار اداي بخشي از وظايف مرتبط با اهداف واحد حوزوي است.
2. دفتر: آن سطح سازماني است كه اداي بخشي از وظايف معاونت يا واحد حوزوي را در زمينه فعاليتهاي مطالعاتي، تحقيقاتي، آموزشي يا اجرايي، بر عهده دارد؛ در رأس دفتر، «مدير كل» قرار مي‌گيرد.
3. مديريت: آن سطح سازماني است كه اداي بخشي از وظايف معاونت يا واحد حوزوي را در زمينه فعاليتهاي مطالعاتي، تحقيقاتي، آموزشي يا اجرايي، بر عهده دارد و در مقايسه با دفتر، از نظر اندازه و حجم فعاليتها، در حد نازل‌تري است؛ در رأس مديريت، «مدير» قرار مي‌گيرد.
4. گروه: آن سطح سازماني است كه عهده‌دار اداي چند وظيفه از وظايف دفتر يا مديريت است و وجه غالب وظايف آن، مطالعاتي، تحقيقاتي، آموزشي و غير اجرايي است. گروه، فاقد واحد تابعه است و در رأس آن، «مدير» قرار مي‌گيرد.
5. اداره: آن سطح سازماني است كه عهده‌دار اداي چند وظيفه از وظايف دفتر يا مديريت است و وجه غالب وظايف آن، اجرايي است. اداره، فاقد واحد تابعه است و در رأس آن، «رئيس» قرار مي‌گيرد.
6. مركز: آن سطح سازماني است كه هر يك از مراكز مديريت يا معاونتهاي آن، براي انجام‌دادن وظايف غير ستادي خود، تأسيس مي‌كنند كه فعاليتهاي پژوهشي، آموزشي يا اجرايي را به صورت متمركز، در كل حوزه‌هاي علميه بر عهده دارد و در مقايسه با ساير واحدها، از اختيارات بيشتري برخوردار است.

 
تشكيلات داخلي واحدهاي سازماني
1. اداره:
الف) ادارات، بر اساس تنوع و تعداد فعاليتها، داراي حداكثر 7 پست سازماني خواهندبود.
ب) در تشكيلات ادارات، بر حسب تنوع و تعدد فعاليتهاي هر اداره، پست «اجرايي» پيش‌بيني مي‌شود.
ج) هر اداره كه انجام‌شدن فعاليتهاي آن، نيازمند فعاليت مطالعاتي باشد، با رعايت حداكثر مذكور، متناسب با مأموريتها و وظايف، حداكثر 2 پست آن، «كارشناسي» خواهدبود.
2. گروه:
الف) هر گروه، متناسب با وظايف و مأموريتهاي محوله، داراي حداكثر 5 پست سازماني خواهدبود.
ب) در تشكيلات گروه‌ها، بر حسب تنوع و تعدد فعاليتهاي هر گروه، پست «كارشناسي» پيش‌بيني مي‌شود.
ج) در هر گروه كه انجام‌شدن فعاليتهاي آن، نيازمند فعاليت اجرايي باشد، با رعايت حداكثر مذكور، متناسب با مأموريتها و وظايف، حداكثر يك پست آن، «اجرايي» خواهدبود.
3. مديريت:
الف) وظايف مديريت، در قالب «اداره» يا «گروه»، سازمان‌دهي مي‌شود.
ب) هر مديريت، با حداكثر 3 اداره يا گروه، تشكيل مي‌گردد.
ج) چنانچه حجم هر كدام از مجموعه فعاليتهاي مديريت، به اندازه‌اي نباشد كه بتوان براي انجام‌دادن آنها، گروه يا اداره تشكيل داد؛ يا سنخيت وظايف، مانع از ادغام مجموعه فعاليتها باشد، در تشكيلات مديريت مي‌توان به ازاي حذف يك اداره يا گروه، حداكثر 2 پست «كارشناس مسئولي» ايجاد كرد و تحت نظر هر كدام، حداكثر 3 پست «كارشناسي» يا «اجرايي» قرار داد. به اين منظور، از سقف 6 گروه يا اداره، حداكثر 2 اداره يا گروه را مي‌توان حذف و به جاي آنها، حداكثر 4 پست «كارشناس مسئولي» ايجاد كرد.
4. دفتر:
الف) وظايف دفتر، در قالب «گروه» و «اداره»، سازمان‌دهي مي‌شود.
ب) هر دفتر، با حداكثر 5 گروه يا اداره، تشكيل مي‌شود. در صورتي كه وجه غالب فعاليت دفتر، اجرايي باشد، با اداره و در صورتي كه وجه غالب فعاليت آن، مطالعاتي، تحقيقاتي، آموزشي و غير اجرايي باشد، با گروه سازمان‌دهي مي‌شود.
ج) چنانچه حجم هر كدام از مجموعه فعاليتهاي دفتر، به اندازه‌اي نباشد كه بتوان براي انجام‌دادن آنها، گروه يا اداره تشكيل داد؛ يا سنخيت وظايف، مانع از ادغام مجموعه فعاليتها باشد، در تشكيلات دفتر مي‌توان به ازاي حذف يك گروه يا اداره، حداكثر 2 پست «كارشناس مسئولي» ايجاد كرد و تحت نظر هر كدام، حداكثر 2 پست «كارشناسي» قرار داد. به اين منظور، از سقف 4 گروه يا اداره، حداكثر 2 گروه يا اداره را مي‌توان حذف و به جاي آنها، حداكثر 4 پست «كارشناس مسئولي» ايجاد كرد.
5. معاونت:
الف) چنانچه تشكيلات داخلي معاونتهاي واحد حوزوي، بر اساس آيين‌نامه رتبه‌بندي يا ضوابط مربوطه، شامل دفتر باشد، تعداد آنها حداقل 3 و حداكثر 4 دفتر خواهدبود. اين تعداد، با تأييد ضرورت توسط شوراي عالي، تا 5 دفتر قابل افزايش است.
ب) چنانچه تشكيلات داخلي معاونتهاي واحد حوزوي، بر اساس آيين‌نامه رتبه‌بندي يا ضوابط مربوطه، شامل مديريت باشد، تعداد آنها حداقل 3 و حداكثر 4 مديريت خواهدبود.
ج) چنانچه تشكيلات داخلي معاونتهاي واحد حوزوي، بر اساس آيين‌نامه رتبه‌بندي يا ضوابط مربوطه، شامل اداره و گروه باشد، تعداد آنها حداقل 3 و حداكثر 5 خواهدبود.
د) چنانچه حجم هر كدام از مجموعه فعاليتهاي معاونت، به اندازه‌اي نباشد كه بتوان براي انجام‌دادن آنها، گروه يا اداره تشكيل داد؛ يا سنخيت وظايف، مانع از ادغام مجموعه فعاليتها باشد، در تشكيلات معاونت مي‌توان به ازاي حذف يك گروه يا اداره، حداكثر 2 پست «كارشناس مسئولي» ايجاد كرد و تحت نظر هر كدام، حداكثر 3 پست «كارشناسي» يا «اجرايي» قرار داد.
6. مركز:
الف) تعداد معاونان مركز، حداكثر 2 معاون است.
ب) در ساختار داخلي معاونتهاي مركز، متناسب با نوع وظايف آن، گروه يا اداره يا كارشناس مسئول، پيش‌بيني مي‌شود.
ج) تعداد گروه‌ها يا ادارات تشكيل‌دهنده هر معاونت مركز، حداكثر 3 خواهدبود.
د) چنانچه حجم هر كدام از مجموعه فعاليتهاي معاونتهاي مركز، به اندازه‌اي نباشد كه بتوان براي انجام‌دادن آنها، گروه يا اداره تشكيل داد؛ يا سنخيت وظايف، مانع از ادغام مجموعه فعاليتها باشد، در تشكيلات مركز مي‌توان به ازاي حذف يك گروه يا اداره، حداكثر 2 پست «كارشناس مسئولي» ايجاد كرد و تحت نظر هر كدام، حداكثر 3 پست «كارشناسي» يا «اجرايي» قرار داد. به اين منظور، از سقف 6 اداره و گروه، حداكثر 2 اداره يا گروه را مي‌توان حذف و به جاي آنها، حداكثر 4 پست «كارشناس مسئولي» ايجاد كرد.
هـ) مركز، بر اساس اين ضوابط، در ساختار تشكيلاتي واحد تابعه، تلقي مي‌شود.
7. مشاوران:
رؤسا و معاونان مراكز مديريت حوزه‌هاي علميه و مديران حوزه‌هاي علميه استاني نوع اول و دوم، مي‌توانند بدون ايجاد پست، به شرح ذيل، مشاور انتخاب نمايند:
الف) رؤساي مراكز مديريت حوزه‌هاي علميه، حداكثر 4 پست مشاور
ب) معاونان مراكز مديريت حوزه‌هاي علميه، حداكثر 2 پست مشاور
ج) مديران حوزه‌هاي علميه استاني نوع اول، حداكثر 2 پست مشاور
د) مديران حوزه‌هاي علميه استاني نوع دوم، حداكثر يك پست مشاور

 
ضوابط طبقه‌بندي واحدهاي حوزوي
معيارهاي طبقه‌بندي و تعيين تعداد معاونتهاي واحدهاي حوزوي، بر اساس قوانين و مقررات، آيين‌نامه‌هاي مديريت، ضوابط ساختار و تشكيلات يا آيين‌نامه رتبه‌بندي واحدهاي حوزوي مصوب شوراي عالي، خواهدبود.

 
فعاليتهاي تحت نظر بالاترين مقام واحد حوزوي
الف) روابط عمومي
ب) حراست و گزينش
ج) ارزيابي عملكرد، ‌بازرسي و پاسخ‌گويي به شكايات
د) اموري كه حسب قوانين موضوعه، اداره آنها لزوماً تحت نظر بالاترين مقام واحد حوزوي صورت مي‌پذيرد.
تبصره 1: رئيس واحد حوزوي، حسب مورد، مي‌تواند برخي از امور تحت نظر خود را به واحدهاي سازماني مصوب ديگر، محول نمايد.
تبصره 2: به منظور جلوگيري از تعدد و پراكندگي فعاليتهاي تحت نظارت بالاترين مقام واحد حوزوي، امور شخصي مدير واحد حوزوي، دفتر رياست، بازرسي، پاسخ‌گويي به شكايات و روابط عمومي، در حوزه رياست واحد، سازمان‌دهي مي‌شوند.

 
ساير موارد
1. واحدهاي حوزوي، موظف‌اند از تاريخ ابلاغ، نسبت به تطبيق ساختار سازماني خود با ضوابط اين آيين‌نامه، اقدام نمايند.
2. از تاريخ تصويب و ابلاغ اين آيين‌نامه، هر گونه تغيير و اصلاح در ساختار سازماني واحدهاي حوزوي، بر مبناي اين ضوابط خواهدبود و واحدهاي حوزوي مكلف‌اند با توجه به تكاليف مذكور، نسبت به اصلاح ساختار تشكيلاتي خود، بر اساس مفاد اين آيين‌نامه، اقدام نمايند.

 

دبير شوراي عالي حوزه‌هاي علميه
محمد يزدي